Doğru yazma duruşu: nasıl oturulur, masa nasıl ayarlanır
Bel bölgeni destekleyen bir sandalyede arkaya yaslanarak otur; ayakların yere düz bassın, uyluklar yaklaşık yatay olsun. Klavyeyi tam önüne, dirsek hizasına koy: böylece omuzların gevşek kalır, dirseklerin vücuduna yakın ve 90 ile 120 derece arasında bükülü olur, bileklerin düz durur. Ekranı 50–100 cm uzağa, üst kenarı göz hizasında ya da biraz altında olacak şekilde yerleştir. Ve sık sık pozisyon değiştir: hiçbir duruş saatlerce iyi kalmaz.
Düzenini yazma hızı testinde dene
- Dirsekler vücuda yakın, 90 ile 120 derece arasında bükülü, aşağı yukarı klavye hizasında.
- Bilekler düz ve ön kollarla aynı hizada: yukarı, aşağı ya da yana bükülmüş değil.
- Ekranın üst kenarı göz hizasında ya da biraz altında; böylece düz ileri ya da hafif aşağı bakarsın.
- Ekran gözlerinden 50–100 cm uzakta, tam karşında.
- Sırt arkalığa dayalı, dik ya da hafifçe geriye yaslanmış.
- Ayaklar yere ya da bir ayak desteğine düz basıyor, uyluklar yaklaşık yatay, dizler aşağı yukarı kalça hizasında.
Bu sırayla ayarla
- Önce sandalye yüksekliği. Oturağı, ayakların yere düz basana ve uylukların yaklaşık yatay olana kadar yükselt ya da alçalt. Masa ayarlanamıyorsa ve sandalyenin yükselmesi gerekiyorsa ayaklarını bir ayak desteğine koy.
- Klavye dirsek hizasında, tam önünde ve dirseklerin yanında kalacak kadar yakın. Masa bunun için fazla yüksekse sandalyeyi yükseltip ayak desteği kullan ya da bir klavye çekmecesi tak.
- Klavyenin ayakları: yalnızca bileklerini düz tutuyorsa aç. Açık ayaklar klavyeyi eğer ve bileklerini yukarı bükebilir.
- Fare klavyenin yanında, aynı yükseklikte; böylece ona uzanmazsın.
- En son ekran: tam karşında, en az 50 cm uzakta, üst kenarı göz hizasında ya da biraz altında, ortası yaklaşık 15–20 derece aşağıda. Yansımayı önlemek için pencereye dik yerleştir. Bifokal ya da progresif gözlük kullanıyorsan ekranı alçalt ve yukarı doğru eğ.
Yazarken bileklerin
Bileklerini düz, ön kollarınla aynı hizada tut. Fazla alçak bir klavye bileklerin yukarı bükülü yazmana, fazla yüksek bir klavye omuzlarını kaldırmana yol açar. Ön kollarını sert bir masa kenarına ya da keskin kenarlı bir bilek desteğine yaslama: baskı, dirseğini çarptığındaki gibi parmaklarında karıncalanma yapabilir.
Dizüstü bilgisayarda
Dizüstünde ekran ile klavye birbirine bağlıdır: klavye dirsek hizasındaysa ekran fazla alçakta, ekran göz hizasındaysa klavye fazla yüksekte kalır. Uzun oturumlarda dizüstünü ekranı doğru yüksekliğe gelecek şekilde yükselt, dirsek hizasında ayrı bir klavye ve fare kullan.
Hareket et, gözlerini dinlendir
İyi bir duruş bile saatlerce sürdürülünce sağlıksızdır. Gün içinde pozisyon değiştir: sandalyeyi ya da arkalığı biraz ayarla, parmaklarını, ellerini ve kollarını esnet, kalkıp birkaç dakika yürü. OSHA her saat bilgisayardan beş dakika ara vermeyi ve arada bir yaklaşık 6 m uzaktaki bir şeye bakarak gözlerini dinlendirmeyi öneriyor.
Oyun masasında
Aynı kurallar geçerli. Düşük hassasiyet, fareyi dirsek hizasında gezdirecek alan ister: klavyeyi kenara itmeden önce hareketinin ne kadar geniş olduğunu mouse pad boyutları sayfasında kontrol et, ekranı da yana değil tam karşına koy.
Bir dakikada kontrol et
- Omuzlar gevşek, kalkık değil mi?
- Dirsekler yanında ve klavye hizasında mı?
- Yazarken bilekler düz mü?
- Ayaklar yere düz basıyor, sırt arkalıkta mı?
- Ekran tam karşında, yaklaşık bir kol boyu uzakta, üst kenarı göz hizasında ya da biraz altında mı?
Duruş rahat yazmanın yarısıdır; öbür yarısı parmaklarının nerede durduğudur: on parmak klavye sayfasına bak. Fare elin için fare tutuşları sayfasına bak.
Kaynaklar: OSHA (İngilizce), Computer Workstations eTool: Good working positions, Keyboards, Monitors ve Chairs.