ANSI ve ISO klavye farkı, çizimlerle
ANSI ve ISO, Japonya dışında kullanılan iki klavye biçimidir. ABD biçimi olan ANSI klavyede tek sıra yüksekliğinde geniş bir Enter, uzun bir sol Shift ve Enter'ın üstünde bir ters eğik çizgi tuşu bulunur. Avrupa'nın büyük bölümünde ve Türkiye'de kullanılan ISO klavyede iki sıra boyunca uzanan yüksek bir Enter ve yanında fazladan bir tuş olan kısa bir sol Shift vardır; bu yüzden tam boy bir klavyede 104 yerine 105 tuş bulunur. Japonya'nın JIS biçimi, daha kısa bir boşluk tuşunun çevresine ek tuşlar koyar. Her tuşun hangi karakteri yazdığı ise ayrı bir ayardır: klavye dizilimi.
ABD (ANSI) 104 tuş
Avrupa (ISO) 105 tuş
Japon (JIS) 109 tuş
Seninki hangisi?
- Enter'a bak. Tek sıra yüksekliğinde ve genişse: ANSI. İki sıra yüksekliğinde, ters L biçimindeyse: ISO ya da JIS.
- Sol Shift'e bak. Uzunsa: ANSI ya da JIS. Kısaysa ve onunla ilk harf tuşu arasında bir tuş daha varsa: ISO.
- Boşluk tuşuna bak. Kısaysa, iki yanında ek tuşlar varsa ve tuşlarda kana karakterleri basılıysa: JIS.
- Ya da tek bir tuşa bas. Klavye testinde sol Shift'in hemen sağındaki tuşa bas. Çizim Avrupa (ISO) görünümüne geçerse klavyen ISO'dur; çizimde Shift'in yanındaki tuş yanarsa klavyen ANSI ya da JIS'tir. ¥ ya da ろ tuşuna basınca çizim Japon (JIS) görünümüne geçer.
Tüm farklar
| Tuş | ANSI | ISO | JIS |
|---|---|---|---|
| Enter | Tek sıra yüksekliğinde, geniş | İki sıra yüksekliğinde (ters L) | İki sıra yüksekliğinde, ISO'dakinden dar |
| Sol Shift | Uzun | Kısa, yanında fazladan bir tuş var | Uzun |
| Enter'ın üstü | Geniş bir ters eğik çizgi tuşu | Enter'ın kendisi; o tuş aşağı, Enter'ın soluna iner | Enter'ın kendisi; ¥ ve kısa bir Backspace onun üstündedir |
| Sağ Shift | Uzun | Uzun | Kısa, yanında ろ (Ro) tuşu var |
| Boşluk tuşu | Uzun | Uzun | Kısa; Muhenkan, Henkan ve Kana tuşlarının arasında |
| Tam boy klavyedeki tuş sayısı | 104 | 105 | 109 |
Biçim, dizilim değildir
Biçim, klavyenin fiziksel yapısıdır; dizilim ise her tuşun yazdığı karakterdir ve sistem ayarlarından seçilir. Birleşik Krallık ve Almanya aynı ISO biçimini farklı dizilimlerle kullanır: Birleşik Krallık'ta £ işaretli QWERTY, Almanya'da Ä, Ö ve Ü harfli QWERTZ. Türkiye'de de aynı ISO biçimi üzerinde iki dizilim kullanılır: Q ve F. Almanca, Fransızca, İspanyolca ve İskandinav dizilimleri < ve > işaretlerini ISO'nun fazladan tuşuna koyar; Avrupa'da ISO klavye satılmasının bir nedeni de budur. Klavyeyi değiştirmeden dizilimi değiştirebilirsin; o zaman tuşların üzerinde yazanlar, yazdığın karakterlerle artık eşleşmez.
Biri daha mı iyi?
İki biçimden hiçbiri daha hızlı yazdırmaz; hangisinde öğrendiysen o daha rahat gelir. Pratik farklar şunlar: ANSI'nin geniş Enter'ı ve uzun sol Shift'i bakmadan kolayca bulunur; birçok tuş kapağı seti ISO tuşlarını yalnızca ek paket olarak satar. ISO'nun fazladan tuşu ve Avrupa dizilimlerindeki Alt Gr tuşu, aksanlı ve özel harflere yer açar. Oyunlarda koşma ya da eğilme atanmış uzun bir sol Shift'i ıskalamak daha zordur.
Her gün Türkçe ya da bir Avrupa dilinde yazıyorsan, o dil için satılan ISO klavye (Türkiye'de Türkçe Q ya da F) seni sembol aramaktan kurtarır. İngilizce yazıyor ve oyun oynuyorsan ikisi de olur; yeniden alışmak zorunda kalmayacağın biçimi seç.
Mac klavyeler
Apple da klavyelerini aynı üç biçimde üretir. Alt sırada, PC'deki Ctrl, Windows ve Alt tuşlarının yerinde Control, Option ve Command tuşları bulunur; Apple'ın Japon klavyelerinde boşluk tuşunun iki yanında 英数 (Eisu) ve かな (Kana) tuşları vardır. Bazı Avrupa Mac dizilimleri birkaç sembolü aynı dildeki PC diziliminden farklı yerlere koyar; örneğin İngiliz Mac dizilimi § işaretini sol üstteki tuşa koyar.
Klavyeni doğru çizimde test et
Klavye testi, dilinde olağan olan biçimle açılır ve yalnızca tek bir biçimde bulunan bir tuşa bastığında kendiliğinden o biçime geçer. Çizimin üstünden ABD, Avrupa ya da Japon biçimini ve Windows ya da Mac tuşlarını da seçebilirsin; seçimin bu cihazda hatırlanır.