ANSI- vs ISO-toetsenborden: de verschillen in beeld
ANSI en ISO zijn de twee toetsenbordvormen die buiten Japan worden gebruikt. Een ANSI-toetsenbord, de Amerikaanse vorm, heeft een brede Enter-toets van één rij hoog, een lange linker Shift en een backslashtoets boven Enter. Een ISO-toetsenbord, dat in het grootste deel van Europa wordt gebruikt, heeft een hoge Enter over twee rijen en een korte linker Shift met een extra toets ernaast, zodat een volledig toetsenbord 105 toetsen heeft in plaats van 104. De Japanse JIS-vorm voegt toetsen toe rond een kortere spatiebalk. Welk teken elke toets typt, is een aparte instelling: de indeling.
Amerikaans (ANSI) 104 toetsen
Europees (ISO) 105 toetsen
Japans (JIS) 109 toetsen
Welke heb jij?
- Kijk naar Enter. Eén rij hoog en breed: ANSI. Twee rijen hoog, in de vorm van een omgekeerde L: ISO of JIS.
- Kijk naar de linker Shift. Lang: ANSI of JIS. Kort, met een toets tussen Shift en de eerste letter: ISO.
- Kijk naar de spatiebalk. Kort, met extra toetsen aan beide kanten en kana op de toetsen: JIS.
- Of druk op één toets. Druk in de toetsenbordtest op de toets direct rechts van de linker Shift. Schakelt de tekening over naar Europees (ISO), dan heb je een ISO-toetsenbord; licht op de tekening de toets naast Shift op, dan heb je ANSI of JIS. Druk je op ¥ of ろ, dan schakelt de tekening over naar Japans (JIS).
Alle verschillen
| Toets | ANSI | ISO | JIS |
|---|---|---|---|
| Enter | Eén rij hoog, breed | Twee rijen hoog (een omgekeerde L) | Twee rijen hoog, smaller dan bij ISO |
| Linker Shift | Lang | Kort, met een extra toets ernaast | Lang |
| Boven Enter | Een brede backslashtoets | Enter zelf; die toets zit lager, links van Enter | Enter zelf; erboven zitten ¥ en een korte Backspace |
| Rechter Shift | Lang | Lang | Kort, met de ろ-toets (Ro) ernaast |
| Spatiebalk | Lang | Lang | Kort, tussen de toetsen Muhenkan, Henkan en Kana |
| Toetsen op een volledig toetsenbord | 104 | 105 | 109 |
Vorm is geen indeling
De vorm is het fysieke toetsenbord; de indeling bepaalt welk teken elke toets typt, en die kies je in je systeeminstellingen. Het Verenigd Koninkrijk en Duitsland gebruiken allebei de ISO-vorm, met verschillende indelingen: QWERTY met £ in het VK, QWERTZ met Ä, Ö en Ü in Duitsland. Duitse, Franse, Belgische, Spaanse en Scandinavische indelingen zetten < en > op de extra ISO-toets, een van de redenen dat in Europa ISO-toetsenborden worden verkocht. Je kunt de indeling wijzigen zonder het toetsenbord te vervangen; de opdruk op de toetsen klopt dan niet meer met wat je typt.
Is de ene vorm beter?
Met geen van beide typ je sneller; de vorm waarop je hebt leren typen voelt het best. De praktische verschillen: de brede Enter en de lange linker Shift van ANSI vind je makkelijk zonder te kijken, en veel keycapsets leveren de ISO-toetsen alleen als losse uitbreiding. De extra ISO-toets en de AltGr-toets van Europese indelingen maken ruimte voor letters met accenten. In games mis je een lange linker Shift minder snel als je er sprinten of hurken onder hebt gezet.
Typ je elke dag in een taal met veel accenten of eigen tekens, zoals Frans of Duits, dan bespaart het ISO-toetsenbord voor die taal je het zoeken naar tekens. Typ je vooral in het Nederlands of Engels en speel je games, dan werken beide vormen; kies de vorm die je niet opnieuw hoeft te leren.
Mac-toetsenborden
Apple maakt zijn toetsenborden in dezelfde drie vormen. De onderste rij heeft Control, Option en Command waar een pc Ctrl, Windows en Alt heeft, en de Japanse toetsenborden van Apple hebben de toetsen 英数 (Eisu) en かな (Kana) aan weerszijden van de spatiebalk. Sommige Europese Mac-indelingen plaatsen een paar tekens anders dan een pc in dezelfde taal; de Britse Mac-indeling zet bijvoorbeeld § op de toets linksboven.
Test je toetsenbord op de juiste tekening
De toetsenbordtest opent met de vorm die gebruikelijk is voor jouw taal en schakelt vanzelf over als je een toets indrukt die maar één vorm heeft. Boven de tekening kun je ook zelf kiezen tussen Amerikaans, Europees of Japans, en tussen Windows- of Mac-toetsen; de test onthoudt je keuze op dit apparaat.