ปุ่มคีย์บอร์ดกดไม่ติด? หาสาเหตุแล้วแก้ไข

ขั้นแรก หาให้ได้ว่าแป้นไหนเสีย และเสียบนคอมพิวเตอร์เครื่องอื่นด้วยหรือไม่ ถ้าเสียแค่แป้นเดียว มักเป็นเพราะมีสิ่งสกปรกอยู่ใต้แป้นหรือสวิตช์สึก ถ้าแป้นกลุ่มหนึ่งหยุดทำงานพร้อมกัน แสดงว่าน่าจะเป็นที่วงจรของคีย์บอร์ดหรือมีของเหลวหกใส่ ถ้าทุกแป้นไม่ตอบสนองหรือตอบสนองช้า ให้ตรวจการตั้งค่าอย่างแป้นกรอง (Filter Keys) และการเชื่อมต่อก่อน ส่วนแป้นที่พิมพ์ออกมาเป็นตัวอื่นเป็นเรื่องการตั้งค่าภาษาหรือผังแป้นพิมพ์ ไม่ใช่แป้นเสีย

ทดสอบคีย์บอร์ด

1. หาว่าแป้นไหนเสีย

1. เปิดทดสอบคีย์บอร์ด แล้วกดทุกแป้นครั้งละหนึ่งที แป้นที่ไม่สว่างขึ้นเลยคือแป้นที่คอมพิวเตอร์ไม่ได้รับสัญญาณ
2. สังเกตรูปแบบ: เสียแป้นเดียว แป้นข้างเคียงไม่กี่ตัว ทั้งแถว แป้นที่กระจายอยู่ทั่วคีย์บอร์ด หรือทุกแป้น
3. ลองต่อคีย์บอร์ดนี้กับคอมพิวเตอร์เครื่องอื่น หรือต่อคีย์บอร์ดตัวอื่นกับเครื่องนี้ ถ้าแป้นเดิมเสียทุกที่ แสดงว่าคีย์บอร์ดเสีย แต่ถ้าใช้กับเครื่องอื่นได้ ให้ไปดูการตั้งค่าและซอฟต์แวร์ของเครื่องนี้
4. ถ้าเป็นโน้ตบุ๊ก ให้ต่อคีย์บอร์ด USB ถ้าใช้ได้ แสดงว่าคีย์บอร์ดในตัวเครื่องมีปัญหา

ต้องพิมพ์ด่วนตอนนี้เลย? ใช้แป้นพิมพ์บนหน้าจอแล้วคลิกที่แป้น บน Windows กดแป้น Windows + Ctrl + O หรือเปิดได้ที่ การตั้งค่า > การช่วยสำหรับการเข้าถึง > แป้นพิมพ์ (Windows 10: ความง่ายในการเข้าถึง > แป้นพิมพ์) ส่วนบนหน้าจอลงชื่อเข้าใช้ จะอยู่ใต้ปุ่มการช่วยสำหรับการเข้าถึง (ความง่ายในการเข้าถึงบน Windows 10) ที่มุมขวาล่าง บน Mac ให้เปิดแป้นพิมพ์การช่วยการเข้าถึงที่ การตั้งค่าระบบ > การช่วยการเข้าถึง > แป้นพิมพ์

2. การตั้งค่าที่ทำให้แป้นดูเหมือนเสีย

• รีสตาร์ตก่อน การรีสตาร์ตจะโหลดไดรเวอร์คีย์บอร์ดใหม่และปิดโปรแกรมที่แย่งการควบคุมแป้นไป ถ้าแป้นกลับมาใช้ได้หลังรีสตาร์ต ก็ไม่ต้องแก้อะไรอีก
• แป้นกรอง (Filter Keys) บน Windows กด Shift ขวาค้างไว้แปดวินาทีจะเปิดการทำงาน แล้ว Windows จะไม่สนใจการกดสั้นๆ แป้นจึงดูเหมือนใช้ไม่ได้ ปิดได้ที่ การตั้งค่า > การช่วยสำหรับการเข้าถึง > แป้นพิมพ์ (Windows 10: ความง่ายในการเข้าถึง > แป้นพิมพ์) และถ้าเกมทำให้เปิดขึ้นมาบ่อยๆ ให้ปิดแป้นพิมพ์ลัดของฟีเจอร์นี้ในหน้าเดียวกัน
• แป้นตรึง (Sticky Keys) กด Shift ห้าครั้งจะเปิดการทำงาน แล้ว Shift, Ctrl และ Alt จะค้างอยู่แม้ปล่อยนิ้วแล้ว ปิดได้ในหน้าเดียวกัน
• Num Lock เมื่อปิด Num Lock แป้นตัวเลขจะเลื่อนเคอร์เซอร์แทนการพิมพ์ตัวเลข โน้ตบุ๊กบางรุ่นจะเปลี่ยนแป้นตัวอักษรบางกลุ่มเป็นแป้นตัวเลขเมื่อเปิด Num Lock
• Fn Lock บนโน้ตบุ๊กและคีย์บอร์ดขนาดเล็ก ใช้สลับแถวบนสุดระหว่าง F1 ถึง F12 กับแป้นมีเดีย
• ล็อกแป้น Windows คีย์บอร์ดเกมมิ่งหลายรุ่นมีแป้นหรือคีย์ลัด Fn ที่ปิดแป้น Windows เพื่อไม่ให้เผลอกดแล้วหลุดออกจากเกม โหมดเกมในซอฟต์แวร์ของผู้ผลิตอาจปิดแป้นอื่นด้วย
• ปุ่มช้า (Slow Keys) และปุ่มเมาส์ (Mouse Keys) บน Mac ปุ่มช้าทำให้ต้องกดแป้นค้างไว้ครู่หนึ่งก่อนระบบจะนับ ส่วนปุ่มเมาส์จะเปลี่ยนแป้นตัวอักษรและตัวเลขบางแป้นเป็นตัวควบคุมตัวชี้ ดูได้ที่ การตั้งค่าระบบ > การช่วยการเข้าถึง ในหัวข้อแป้นพิมพ์และการควบคุมตัวชี้

ขั้นตอนทีละขั้น รวมถึงวิธีกันไม่ให้มันเปิดขึ้นมาระหว่างเล่นเกม: วิธีปิดแป้นตรึง (Sticky Keys) และ วิธีปิดแป้นกรอง (Filter Keys)

แป้นพิมพ์ออกมาเป็นตัวอื่น

ถ้าตั้งใจพิมพ์ภาษาไทยแต่ออกมาเป็นภาษาอังกฤษ (หรือกลับกัน) แป้นไม่ได้เสีย แค่กำลังพิมพ์อยู่ในอีกภาษา บน Windows ที่ตั้งค่าภาษาไทยไว้ ให้กดปุ่มตัวหนอน (`) เหนือ Tab เพื่อสลับภาษา ถ้า Z กับ Y สลับกัน ตัวอักษรออกมาเป็นสัญลักษณ์ หรือมีเครื่องหมายเน้นเสียงโผล่มาในที่ที่ไม่ควรมี แป้นก็ยังใช้ได้ปกติ แต่คอมพิวเตอร์กำลังใช้ผังแป้นพิมพ์อื่น บน Windows แป้น Windows + Space และ Alt ซ้าย + Shift จะสลับไปมาระหว่างผังแป้นพิมพ์และภาษาที่ติดตั้งไว้ และทั้งสองแบบเผลอกดได้ง่าย ลบผังแป้นพิมพ์ที่ไม่ได้ใช้ออกได้ที่ การตั้งค่า > เวลา & ภาษา > ภาษา & ภูมิภาค บน Mac ให้ตรวจเมนูป้อนเข้าในแถบเมนู

3. การเชื่อมต่อและไดรเวอร์

• เสียบคีย์บอร์ดเข้าพอร์ต USB อื่นบนตัวคอมพิวเตอร์โดยตรง ไม่ผ่านฮับหรือจอ
• ถ้าเป็นคีย์บอร์ดไร้สาย ให้ชาร์จหรือเปลี่ยนแบตเตอรี่ และย้ายตัวรับสัญญาณให้ใกล้ขึ้น ห่างจากพอร์ต USB 3 ซึ่งมีสัญญาณรบกวนที่อาจกวนตัวรับสัญญาณ 2.4 GHz ได้
• ถ้าเป็น Bluetooth ให้ลบคีย์บอร์ดออกจากรายการ Bluetooth ของคอมพิวเตอร์แล้วจับคู่ใหม่
• บน Windows เปิดตัวจัดการอุปกรณ์ ขยายหัวข้อแป้นพิมพ์ คลิกขวาที่คีย์บอร์ดของคุณ เลือกถอนการติดตั้งอุปกรณ์ แล้วรีสตาร์ต Windows จะติดตั้งไดรเวอร์ให้ใหม่
• ปิดหรืออัปเดตซอฟต์แวร์ของผู้ผลิตคีย์บอร์ด โปรไฟล์หรือมาโครในนั้นอาจเปลี่ยนหน้าที่แป้นหรือปิดแป้นไว้

4. สิ่งสกปรกและแป้นค้าง

• ถอดสายคีย์บอร์ดหรือปิดเครื่องโน้ตบุ๊กก่อน
• คว่ำคีย์บอร์ดแล้วเคาะเบาๆ จากนั้นเป่าลมอัดเข้าไประหว่างแป้นในแนวเฉียง
• ถ้าเป็นคีย์บอร์ดแมคคานิคอล ให้ใช้ที่ถอดคีย์แคปดึงคีย์แคปออก ทำความสะอาดรอบสวิตช์ แล้วกดสวิตช์ซ้ำสักหลายสิบครั้ง
• ถ้าแป้นค้างหลังทำเครื่องดื่มหวานหก ให้ทำความสะอาดรอบแป้นด้วยคอตตอนบัดชุบไอโซโพรพิลแอลกอฮอล์พอหมาดๆ แล้วปล่อยให้แห้งสนิท
• คีย์แคปของโน้ตบุ๊กยึดอยู่กับขาพลาสติกที่เปราะบาง อย่างัดออกถ้าคู่มือของผู้ผลิตไม่ได้บอกวิธีไว้

ขั้นตอนทีละขั้นสำหรับโน้ตบุ๊ก คีย์บอร์ดแมคคานิคอล และคีย์แคป: วิธีทำความสะอาดคีย์บอร์ด

หลังทำของเหลวหก

ถอดสายคีย์บอร์ดหรือปิดเครื่องโน้ตบุ๊กทันที คว่ำไว้ให้ของเหลวไหลออก แล้วปล่อยให้แห้งสนิทก่อนเปิดใช้อีกครั้ง น้ำเปล่ามักแห้งไปได้โดยไม่ทำให้เสียหาย แต่เครื่องดื่มที่มีน้ำตาลจะทิ้งคราบเหนียวที่ทำให้แป้นไม่รับการกด และต้องทำความสะอาดหรือส่งซ่อม

5. เมื่อเป็นที่ฮาร์ดแวร์

คีย์บอร์ดเสีย หรือเป็นที่ Windows? ลองใช้แป้นก่อนที่ Windows จะเริ่มทำงาน รีสตาร์ตแล้วกดแป้นเข้าหน้าตั้งค่าทันทีที่โลโก้ผู้ผลิตขึ้นมา ซึ่งมักเป็น F2, F10, Delete หรือ Esc แล้วแต่ผู้ผลิต ในหน้าตั้งค่า BIOS หรือ UEFI ให้ลองแป้นที่หน้านั้นใช้ (ลูกศร, Enter และ Esc) และในช่องที่พิมพ์ข้อความได้ ให้ลองแป้นที่ใช้ไม่ได้ใน Windows ถ้าใช้ได้ที่นั่นแต่ใช้ไม่ได้ใน Windows แสดงว่าคีย์บอร์ดปกติดี สาเหตุอยู่ที่การตั้งค่า ผังแป้นพิมพ์ หรือไดรเวอร์ ออกด้วย Esc โดยไม่บันทึกการเปลี่ยนแปลง วิธีนี้ช่วยได้มากที่สุดกับโน้ตบุ๊ก ซึ่งเอาคีย์บอร์ดไปลองกับเครื่องอื่นไม่ได้

ถ้าทำความสะอาดแล้วแป้นเดิมยังเสียบนทุกเครื่อง แสดงว่าสวิตช์ วงจร หรือสายเสีย บนคีย์บอร์ดแมคคานิคอลแบบ hot-swap คุณถอดสวิตช์ที่เสียออกแล้วเสียบตัวใหม่เข้าไปได้ ส่วนคีย์บอร์ดแบบอื่นต้องถอดบัดกรีสวิตช์ออก ถ้าแป้นกลุ่มหนึ่งเสียพร้อมกัน มักเป็นที่แผงวงจรหรือสายแพของมัน ซึ่งต้องซ่อมหรือเปลี่ยนคีย์บอร์ดใหม่ ตรวจการรับประกันก่อน ถ้าเป็นโน้ตบุ๊ก ใช้คีย์บอร์ด USB ไปก่อนระหว่างรอซ่อม

เมื่อไม่ใช่แป้นเสีย

แป้นที่พิมพ์ออกมาสองครั้งคืออาการ chatter: ดูทำไมคีย์บอร์ดพิมพ์ตัวอักษรซ้ำ ส่วนแป้นที่ใช้ไม่ได้เฉพาะตอนกดแป้นอื่นค้างไว้หลายแป้นคือข้อจำกัดของ rollover: ดูอธิบายอาการ ghosting ของคีย์บอร์ด

ที่มา: Wikipedia (ภาษาอังกฤษ), FilterKeys; Logitech (ภาษาอังกฤษ), ผลิตภัณฑ์ไร้สายกับอุปกรณ์ USB 3.0; Microsoft, ใช้แป้นพิมพ์บนหน้าจอ (OSK) เพื่อพิมพ์; Apple, ใช้แป้นพิมพ์การช่วยการเข้าถึงบน Mac; HP (ภาษาอังกฤษ), วิธีเข้าหน้าตั้งค่า BIOS บนพีซี Windows